Werk maken van gelukkig werken

Onderstaand artikel is in juni 2016 verschenen in M&C Quarterly.

Werk maken van gelukkig werken

In Nederland scoren we gemiddeld ruim een 7 op het gebied van geluk in het werk. In ons privéleven is dat een 8 min. Waarom zouden we minder gelukkig zijn in ons werk dan daarbuiten? Zeker als we weten dat gelukkig werken ook nog eens bijdraagt aan een hogere arbeidsproductiviteit en een grotere klanttevredenheid – met betere (bedrijfs)resultaten tot gevolg.

In deze bijdrage neemt Gea Peper, eigenaar van het HappinessBureau, ons mee in het belang van geluk op het werk in de vorm van een interview met Onno Hamburger. Hij is oprichter van de organisatie ‘Gelukkig werken’ en auteur van het gelijknamige boek. Onno heeft de afgelopen jaren veel ervaring opgedaan met het implementeren van gelukkig werken in organisaties met aantoonbare resultaten als minder verzuim, meer plezier en een hogere kwaliteit van dienstverlening. Onno was onlangs spreker op het eerste Happy People Better Business event. De slides van zijn presentatie zijn op www.happypeoplebetterbusiness.nl te vinden.

Wat versta je precies onder Gelukkig Werken?

Wanneer je het hebt over het gelukkig werken is het belangrijk dit thema te onderscheiden van werknemerstevredenheid. Ik versta onder gelukkig werken een combinatie van plezier, voldoening en zingeving in het werk. Gelukkig werken vraagt van medewerkers een actieve houding waarbij iedereen uiteindelijk zelf eindverantwoordelijk is voor zijn of haar geluk. Werknemerstevredenheid wordt vaak als de verantwoordelijkheid van HR en het management gezien. Gelukkig werken vraagt juist om een geheel andere instelling waarbij de medewerkers zelf aan zet zijn en persoonlijk leiderschap laten zien. De organisatie kan daarbij de medewerker wel ondersteunen, maar het initiatief ligt bij de medewerker.

Wat is je aanpak om gelukkig werken in organisaties te verhogen?

 Het begint vaak met de wens binnen de organisatie om gelukkiger te werken. Door veelvuldige veranderingstrajecten en reorganisaties komt het regelmatig voor dat medewerkers hun bevlogenheid en plezier in het werk in meer of mindere mate zijn kwijtgeraakt en dat men hier iets aan wil doen. Dit is de vaak de aanleiding voor een eerste gesprek. Soms komt het verzoek van de CEO of de HR manager, maar het kan ook van een medewerker of een groepje medewerkers komen. Door middel van het uitvoeren van een quick scan kijken we wat de organisatie al doet op het vlak van geluk in het werk en waar mogelijke verbeterpunten liggen. In overleg definiëren we dan een aantal interventies als bijvoorbeeld het afnemen van Gelukkig Werken vragenlijsten, het faciliteren van een of meerdere Gelukkig Werken programma’s voor medewerkers of teams, workshops met management en/of HR, enz.

Op basis van onze ervaring weten we dat gelukkig werken niet iets is wat je moet opleggen of uitrollen maar eerder iets waar je mensen toe kan verleiden. Door met een kleine groep medewerkers te starten creëer je een groep ambassadeurs die gelukkig werken helpt te verspreiden binnen de organisatie. Wanneer de organisatie op deze manier in beweging komt, werkt dit als een positieve spiraal waarbij gelukkiger werken en betere resultaten hand in hand gaan.

In hoeverre is jouw aanpak ‘evidence-based’?

Ik werk zoveel mogelijk “evidence-based”. Wat ik daarmee bedoel is dat de instrumenten die ik gebruik zoveel mogelijk getoetst zijn door de wetenschap op betrouwbaarheid en validiteit. Wat mijn aanpak verder bijzonder maakt is dat we zoveel mogelijk vooraf, achteraf en enige tijd na een interventie uitgebreid onderzoeken wat de impact is geweest, met andere woorden wat we hebben bereikt. Door daarnaast gebruik te maken van controlegroepen wordt duidelijk wat toe te schrijven was aan de interventie en wat niet.

Wat adviseer je organisatie adviseurs en interim managers die gelukkig(er) willen werken?

 Wanneer je zelf gelukkiger wilt werken kan je het beste onderscheid maken tussen de volgende drie aspecten. Het plezier dat je ervaart als je aan het werk bent, de voldoening en de mate van zingeving die je ervaart in je werk. Bij ieder onderdeel kan je jezelf afvragen hoe hoog je daar op scoort op een schaal van 1-10. Deze score maakt het gemakkelijker om je op één onderdeel te focussen en hiermee aan de slag te gaan.

De mate van plezier is het eerste aspect van gelukkig werken en heeft veel te maken met positieve en negatieve gevoelens die je ervaart in je werk. We kijken eerst naar de positieve gevoelens.

Meer aandacht voor positieve gevoelens

Als adviseur zijn we er vaak goed in om de vinger op de zere plek te leggen. We zien snel wat niet goed gaat en waarom. Het gevaar is echter dat je dan doorslaat en te kritisch wordt naar jezelf en anderen. Wanneer je niet oppast kan deze houding jouw eigen plezier in je werk belemmeren. Door bewust extra aandacht te geven aan wat wel goed gaat kan je deze balans weer herstellen. De algemene wetmatigheid is dat negatieve stimuli 5 keer zoveel impact hebben dan positieve stimuli. Het gaat er dus niet om dat je negatieve stimuli volledig weglaat, maar wel dat je zorgt voor een gezonde balans tussen negatief en positief.

 Minder last van negatieve gevoelens & stress

Negatieve gevoelens en stress kunnen het plezier in jouw werk belemmeren. De afgelopen jaren wordt van werkenden steeds meer verwacht. Dit creëert vaak een gevoel van stress. Verder krijgen we via onze smart Phone en het internet veel meer impulsen te verwerken dan vroeger. Dit geeft extra onrust. Door beter te leren omgaan met deze dagelijkse stress word je minder belemmerd door de toegenomen druk van buitenaf. Wanneer je ademhalingstechnieken als HeartMath en ontspanningstechnieken zoals Mindfulness toepast blijkt dat de impact van negatieve stress minder groot is en we meer plezier in het werk kunnen ervaren.

 Meer voldoening door meer flow in je werk

Wanneer vaardigheden en uitdagingen in balans zijn kan je in een “flow” raken. De tijd vliegt voorbij, je levert mooie resultaten op en voelt je prettig. Wanneer we teveel worden uitgedaagd kan dit tot stress leiden. Dan moet of de uitdaging omlaag of je moet je vaardigheden verder ontwikkelen. Wanneer de spanning door “stress” uit de hand loopt kan dit leiden tot burn-out. Een veel minder bekende stress variant is onderprikkeling. Dit is het geval wanneer je voornamelijk op routine vaart en je je eigenlijk (intellectueel) verveelt. De extreme vorm hiervan noemt men wel de bore-out. De verschijnselen hiervan zijn hetzelfde als een burn-out maar de onderliggende problematiek is tegenovergesteld. Helaas wordt de bore-out vaak niet herkend. Sturen op meer flow en voldoening begint met het herkennen en erkennen van de eigen kwaliteiten. Waar ben je goed in en wat levert jou energie op? Door voldoende activiteiten in je werk uit deze categorie in je werk in te bouwen zorg je ervoor dat je interne energiebronnen voldoende op pijl blijven en je voldoening in je werk ervaart.

Zingeving in het werk

Gelukkiger werken lijkt aan de oppervlakte vooral te maken te maken met het vergroten van positieve gevoelens. Voor duurzaam geluk is de betekenis van je werk echter ongelofelijk belangrijk. Waarom werk je en op welke manier draagt jouw werk op een positieve manier bij aan wat voor jou belangrijk is. Soms is het nut van het werk direct aanwijsbaar (bijvoorbeeld voor een arts in een ziekenhuis) bij andere beroepen is die verbinding minder makkelijk te leggen. Door bewust op zoek te gaan naar wat voor jou belangrijk is (jouw “purpose”) en regelmatig de verbinding te leggen naar jouw dagelijks werk zorg je ervoor dat je intrinsiek gemotiveerd (en gelukkiger) aan het werk blijft.

En ‘last but not least’: hoe gelukkig ben jij zelf in je werk?

Ik ben eigen ondernemer en dat bevalt mij erg goed. De ruimte om zelf te beslissen over je eigen tijd en middelen vind ik erg prettig. Gelukkig werken is al jaren het thema waar ik me mee bezig houd en daar beleef ik veel plezier en voldoening aan. Ik ervaar mijn werk dan ook als zinvol en dat is erg belangrijk voor mijn geluksgevoel. Natuurlijk heb ik ook nog steeds frustraties en slechtere dagen, maar ik merk dat dit meer de uitzondering dan de regel is.

Een korte beschrijving van de Amphia case

In samenwerking met het Amphia ziekenhuis in Breda heeft Gelukkig Werken een trainingsprogramma ontwikkeld om verpleegkundigen te ondersteunen om meer geluk in het werk te ervaren. Hierbij wordt gebruik gemaakt van de nieuwste inzichten uit de positieve psychologie en de neurologie. Het driedaagse programma ‘Amphia floreert’ werd eind 2014 door het ministerie van SZW aangewezen als “best practice”. Wat dit programma verder bijzonder maakte was dat er vooraf, achteraf en enige maanden later uitgebreid werd onderzocht wat de impact was, zowel op de deelnemer aan de training (verpleegkundigen en teamleiders) als op de patiënt. Door gebruik te maken van controlegroepen werd ook duidelijk wat toe te schrijven was aan de interventie en wat niet. Het bleek dat de verpleegkundigen duurzaam gelukkiger gingen werken en dat dit o.a. een positief effect had op het ziekteverzuim, de samenwerking, betere communicatie en minder ervaren werkstress.

 

Over Onno Hamburger

Onno Hamburger is oprichter van de organisatie Gelukkig werken (www.gelukkigwerken.nl) en schrijver van de bestseller ‘Gelukkig werken’. Hij is opgeleid tot psycholoog en werkt sinds 1999 als senior trainer, coach en adviseur.

Hij ondersteunt medewerkers, teams en organisaties om gelukkiger te werken. Sinds 2015 leidt hij ook ervaren coaches, trainers en adviseurs op tot Gelukkig Werken (team) coach. In deze opleiding leer je Gelukkig Werken toe te passen binnen organisaties waarbij je gebruikt van evidence based technieken uit de (positieve) psychologie en de neurologie. Zie voor meer informatie http://gelukkigwerken.nl/voor-coaches/

Over Gea Peper

Gea Peper heeft meer dan 25 jaar (internationale) ervaring op het gebied van management consulting en HR en is oprichter van het HappinessBureau dat als doel heeft organisaties (nog) succesvoller te maken door het geluk van werknemers te vergroten (www.happinessbureau.nl). Op 23 maart organiseerde zij het eerste Happy People Better Business event (www.happypeoplebetterbusiness.nl).

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s